दार्चुलाको दुम्लिङमा झोलुङ्गे पुल उद्घाटनपछि श्रम संस्कृति पार्टीका अध्यक्ष तथा प्रतिनिधिसभा सदस्य हर्क साम्पाङले लेखेको यो सन्देश केवल एउटा फेसबुक स्टाटस होइन। यो एउटा नागरिकले अर्को नागरिकप्रति व्यक्त गरेको आत्मीयता हो। एउटा नेताले सत्ताको शक्ति होइन, सम्बन्धको शक्ति कति ठूलो हुन्छ भन्ने अनुभूति गराएको अभिव्यक्ति हो।
नेपालको पूर्वी सहर धरानबाट हजारौँ किलोमिटर टाढाको सुदूरपश्चिम दार्चुलासम्म हर्क साम्पाङलाई कुनै सरकारी संयन्त्रले पुर्याएको होइन। उनलाई त्यहाँ पुर्याएको नेपालीपनले हो। देशभरिका श्रमदाताको पसिनाले हो। स्वदेश तथा विदेशमा रहेका नेपालीको सहयोगले हो। विकासप्रतिको साझा विश्वासले हो।
दुम्लिङमा बनेको झोलुङ्गे पुल केवल एउटा भौतिक संरचना होइन। यो पूर्व र पश्चिमबीचको भावनात्मक सेतु पनि हो। यसले प्रमाणित गरेको छ—नेपाल केवल काठमाडौं होइन, केवल धरान पनि होइन। नेपाल दार्चुला पनि हो, हुम्ला पनि हो, डोल्पा पनि हो, ताप्लेजुङ पनि हो। देशको कुनै भूभाग टाढा हुन सक्छ, तर नेपाली मनका लागि पराइ हुन सक्दैन।
“दार्चुला… मुटु भरि तिम्रै माया र सम्झना बोकेर फर्कँदैछु। यो जूनिमा फेरि हाम्रो भेट होला नहोला थाहा छैन, तर कोसिस अवश्य रहनेछ। सरकारमा म छैन, तर सरकारलाई तिम्रो दुःखबारे सधैं सम्झाइरहनेछु। तिम्रो हाँसोमा म हाँसेको हुनेछु, तिम्रो आँशुमा म पनि रुनेछु। तिमी पनि मलाई नबिर्स है, म त सधैं तिमीलाई सम्झिरहनेछु। Love you forever!”
हर्क साम्पाङले वर्षौँदेखि श्रमदानलाई विकासको अभियान बनाएका छन्। धरानको खानेपानी समस्या समाधानका लागि हजारौँ नागरिकलाई सडकमा होइन, काममा उतारे। पानीका पाइप बोक्ने, मुहान संरक्षण गर्ने, श्रमदानमार्फत सार्वजनिक संरचना निर्माण गर्ने, वृक्षारोपण, सरसफाइ र वातावरण संरक्षणका अभियान सञ्चालन गर्ने उनको शैलीले विकासप्रतिको नागरिक सहभागिताको नयाँ संस्कृतिको सुरुवात गर्यो।
उनले विकासको प्रतीक्षा गर्ने होइन, विकास आफैँ गर्ने सोच स्थापित गर्ने प्रयास गरेका छन्। यही कारण धेरै युवाले उनलाई केवल नेता होइन, अभियानकर्ता मान्छन्। उनले भाषणभन्दा श्रमलाई प्राथमिकता दिए, आलोचनाभन्दा कामलाई अघि सारे, र नागरिकलाई दर्शक होइन, सहभागी बनाउने प्रयास गरे।
निस्सन्देह, श्रमदानले राज्यको दायित्व पूरा गर्न सक्दैन। देशको समग्र विकासका लागि सरकार, नीति, बजेट र संस्थागत व्यवस्थाको विकल्प हुँदैन। तर जहाँ राज्यको उपस्थिति कमजोर हुन्छ, त्यहाँ नागरिकको एकता र सक्रियताले परिवर्तनको ढोका खोल्न सक्छ भन्ने उदाहरण भने हर्क साम्पाङका अभियानहरूले देखाएका छन्।
दार्चुलाको दुम्लिङमा बनेको झोलुङ्गे पुलले दुई किनारा मात्र जोडेको छैन; यसले नेपाली मन पनि जोडेको छ। धरानका एक जनप्रतिनिधिलाई दार्चुलाका नागरिकले आफ्नै मान्ने वातावरण सिर्जना गरेको छ। यो राजनीतिक प्रभावभन्दा माथिको विश्वास हो, जुन श्रम, इमानदारी र समर्पणबाट कमाइएको हुन्छ।
आज नेपालको राजनीति अविश्वास, आरोप र विभाजनको भाषाले धेरै चर्चा पाउँछ। तर कहिलेकाहीँ एउटा पुलले, एउटा श्रमदानले र एउटा आत्मीय सन्देशले पनि देशलाई जोड्न सक्छ भन्ने कुरा दुम्लिङले सम्झाइदिएको छ।
वास्तविक विकास त्यतिबेला सुरु हुन्छ, जब नागरिकले “यो मेरो गाउँ होइन” भन्न छोडेर “यो पनि मेरो नेपाल हो” भन्न थाल्छ। धरानदेखि दार्चुलासम्म फैलिएको यही भावनाले भविष्यको नेपाल निर्माण गर्न सक्छ।
किनभने अन्ततः देशलाई जोड्ने सबैभन्दा बलियो पुल फलाम र स्टिलको होइन—विश्वास, श्रम, एकता र नेपालीपनको हुन्छ।
#[email protected] #Harka #darchula
