आशा, त्याग र पुनरुत्थानको सन्देश: असल शुक्रबार र इस्टर सन्डेको महत्त्व 

दिपेश श्रेष्ठ। असल शुक्रबार (Good Friday) र इस्टर सन्डे (Easter Sunday) ईसाई धर्मका अत्यन्त महत्वपूर्ण धार्मिक पर्वहरू हुन्, जसले येशू ख्रीष्टको जीवन, बलिदान र पुनरुत्थानसँग गहिरो सम्बन्ध राख्छन्। असल शुक्रबारको दिन येशू ख्रीष्टलाई क्रूसमा चढाएर मृत्युदण्दड दिइएको घटनाको स्मरण गरिन्छ भने इस्टर सन्डे उहाँ मृत्युबाट पुनर्जीवित भएको (पुनरुत्थान) दिनका रूपमा मनाइन्छ। यी दुवै दिन ईसाई आस्थावानहरूका लागि विश्वास, मुक्ति र आशाको प्रतीक हुन्।
असल शुक्रबार शोक, आत्मचिन्तन र प्रार्थनाको दिन हो।

विश्वभरका चर्चहरूमा विशेष आराधना, उपवास तथा क्रूसको मार्ग (Stations of the Cross) जस्ता कार्यक्रमहरू आयोजना गरिन्छन्। ईसाईहरूले येशू ख्रीष्टले मानवहरुकाे पाप क्षमाका लागि गरेको त्यागलाई सम्झँदै आत्मविश्लेषण र पश्चातापमा समय बिताउँछन्। यसले प्रेम, क्षमा र नम्रताको जीवनशैली अपनाउन प्रेरित गर्छ।

इस्टर सन्डे भने हर्ष र उत्सवको दिनका रूपमा मनाइन्छ। येशू ख्रीष्टको पुनरुत्थानले मृत्यु माथिको विजय र नयाँ जीवनको सन्देश दिन्छ। यस दिन चर्चहरूमा विशेष आराधना, भजन-कीर्तन, सामूहिक जमघट र शुभकामना आदानप्रदान गरिन्छ। यसले विश्वभरका ईसाईहरूलाई आशा, साहस र भविष्यप्रतिको विश्वास प्रदान गर्दछ।

तर, पछिल्ला वर्षहरूमा नेपाली ईसाई समुदायभित्र केही चुनौतीहरू पनि देखिएका छन्। आपसी एकताको अभाव, स्वार्थी प्रवृत्ति तथा एकलकाट्टे सोचले समुदायको समग्र सशक्तिकरणमा असर पारेको अनुभूति गरिन्छ। यस्तो अवस्थाले धार्मिक, सामाजिक र संस्थागत पहलहरूलाई कमजोर बनाउने खतरा बढाएको छ, जसले दीर्घकालीन रूपमा समुदायको प्रभावकारिता घटाउन सक्छ।

त्यसैगरी, राज्यका कानुनी व्यवस्थाअन्तर्गत धर्म प्रचारसँग सम्बन्धित आरोपमा केही धर्मगुरुहरू पक्राउ परेका घटनाहरूले समुदायमा चिन्ता र असन्तोष पैदा गरेको छ। धार्मिक स्वतन्त्रता र कानुनी सीमाबीचको सन्तुलनबारे बहस बढिरहेको छ। यस्ता घटनाहरूले ईसाई समुदायलाई आफ्नो अधिकार, कर्तव्य र अभिव्यक्तिको सीमाबारे अझ सचेत बनाएको छ। यद्यपि, हालै गठन भएको नयाँ सरकारप्रति नेपाली ईसाई समुदायले सकारात्मक आशा राखेको छ। समानता, धार्मिक स्वतन्त्रता र सहअस्तित्वको भावनालाई सुदृढ बनाउने नीतिहरू आउने अपेक्षा गरिएको छ।

असल शुक्रबार (Good Friday) र इस्टर सन्डे (Easter Sunday) ईसाई धर्मका अत्यन्त महत्वपूर्ण धार्मिक पर्वहरू हुन्, जसले येशू ख्रीष्टको जीवन, बलिदान र पुनरुत्थानसँग गहिरो सम्बन्ध राख्छन्। असल शुक्रबारको दिन येशू ख्रीष्टलाई क्रूसमा चढाएर मृत्युदण्ड दिइएको घटनाको स्मरण गरिन्छ — “तर उहाँ हाम्रा अपराधका कारण घाइते हुनुभयो, हाम्रा अधर्मका कारण पिसिनुभयो” (यशैया ५३:५)। इस्टर सन्डे भने उहाँ मृत्युबाट पुनर्जीवित हुनुभएको दिनका रूपमा मनाइन्छ — “उहाँ यहाँ हुनुहुन्न; उहाँ उठ्नुभएको छ” (लूका २४:६)। यी दुवै दिन ईसाई आस्थावानहरूका लागि विश्वास, मुक्ति र आशाको प्रतीक हुन्।

असल शुक्रबार शोक, आत्मचिन्तन र प्रार्थनाको दिन हो। विश्वभरका चर्चहरूमा विशेष आराधना, उपवास तथा क्रूसको मार्ग (Stations of the Cross) जस्ता कार्यक्रमहरू आयोजना गरिन्छन्। यस दिनको सन्देशलाई बाइबलले यसरी प्रष्ट पार्छ — “परमेश्वरले संसारलाई यति प्रेम गर्नुभयो कि उहाँले आफ्ना एक मात्र पुत्र दिनुभयो” (यूहन्ना ३:१६)। ईसाईहरूले येशू ख्रीष्टले मानवहरूका पाप क्षमाका लागि गर्नुभएको त्याग सम्झँदै आत्मविश्लेषण र पश्चातापमा समय बिताउँछन् — “यदि हामी आफ्ना पापहरू स्वीकार गर्छौं भने, उहाँ विश्वासयोग्य र धर्मी हुनुहुन्छ” (१ यूहन्ना १:९)। यसले प्रेम, क्षमा र नम्रताको जीवनशैली अपनाउन प्रेरित गर्छ।

इस्टर सन्डे भने हर्ष र उत्सवको दिनका रूपमा मनाइन्छ। येशू ख्रीष्टको पुनरुत्थानले मृत्यु माथिको विजय र नयाँ जीवनको सन्देश दिन्छ — “म पुनरुत्थान र जीवन हुँ; जसले ममा विश्वास गर्छ, ऊ मरे पनि बाँच्नेछ” (यूहन्ना ११:२५)। यस दिन चर्चहरूमा विशेष आराधना, भजन-कीर्तन, सामूहिक जमघट र शुभकामना आदानप्रदान गरिन्छ। बाइबलले भन्छ — “ख्रीष्ट मरेकाहरूबाट बिउँतिनुभएको छ” (१ कोरिन्थी १५:२०)। यसले विश्वभरका ईसाईहरूलाई आशा, साहस र भविष्यप्रतिको विश्वास प्रदान गर्दछ।

तर, पछिल्ला वर्षहरूमा नेपाली ईसाई समुदायभित्र केही चुनौतीहरू पनि देखिएका छन्। आपसी एकताको अभाव, स्वार्थी प्रवृत्ति तथा एकलकाट्टे सोचले समुदायको समग्र सशक्तिकरणमा असर पारेको अनुभूति गरिन्छ। यस्तो अवस्थाबारे बाइबलले चेतावनी दिन्छ — “तिमीहरूबीच फुट नहोस्, एउटै मन र एउटै विचारमा एकजुट होओ” (१ कोरिन्थी १:१०)। साथै — “एकअर्कालाई प्रेम गर” (यूहन्ना १३:३४) भन्ने आज्ञाले एकताको महत्वलाई झन स्पष्ट पार्छ।

त्यसैगरी, राज्यका कानुनी व्यवस्थाअन्तर्गत धर्म प्रचारसँग सम्बन्धित आरोपमा केही धर्मगुरुहरू पक्राउ परेका घटनाहरूले समुदायमा चिन्ता र असन्तोष पैदा गरेको छ। यस्तो परिस्थितिमा बाइबलले सन्तुलित मार्ग देखाउँछ — “मानिसभन्दा परमेश्वरको आज्ञा पालन गर्नु उचित हो” (प्रेरित ५:२९) साथै — “सबै अधिकारीहरूको अधीनमा रह” (रोमी १३:१)। धार्मिक स्वतन्त्रता र कानुनी सीमाबीच सन्तुलन कायम गर्नु आजको आवश्यकता बनेको छ।

यद्यपि, हालै गठन भएको नयाँ सरकारप्रति नेपाली ईसाई समुदायले सकारात्मक आशा राखेको छ। समानता, धार्मिक स्वतन्त्रता र सहअस्तित्वको भावनालाई सुदृढ बनाउने नीतिहरू आउने अपेक्षा गरिएको छ। यस सन्दर्भमा प्रार्थनाको महत्व झल्काउँदै बाइबल भन्छ — “राजा र सबै अधिकारमा रहनेहरूका लागि प्रार्थना गरौं” (१ तिमोथी २:१–२)। साथै — “धन्य हुन् शान्ति स्थापना गर्नेहरू” (मत्ती ५:९) भन्ने सन्देशले समाजमा मेलमिलाप र शान्तिको मार्ग देखाउँछ।

यसरी, असल शुक्रबार र इस्टर सन्डे केवल धार्मिक पर्व मात्र नभई आत्मिक जागरण, एकता, आशा र परिवर्तनका सन्देश बोकेका महत्वपूर्ण अवसरहरू हुन्।

लेखक श्रेष्ठ राष्ट्रिय ख्रीष्टियन महासंघ नेपालका उपमहासचिव तथा प्रवक्ता हुनुहुन्छ।